Яйыҡ
-10 °С
Болотло
75 лет Победы
Бөтә яңылыҡтар
Новости
20 Август 2020, 18:25

Тәүге гөлләмә (Миңзифа Ҡашҡарова)

Беҙ ғаиләлә ике ҡыҙ һәм биш малай үҫтек. Мин һуңлап ҡына , атай әсәй ҡартайып барғанда , яңылыш ҡына тыуған ҡыҙ баламын . Мин тыуғанда апай , ағайҙарым ҙурайышып үҙ аллы булып бөткәндәр ине инде . Кинйәбикә булһам да , иркәләп ҡотороп йөрөү эләкмәне . Өлкәнәйеп барған атай әсәйгә ярҙам итеү минең елкәгә һалынды.

Беҙ ғаиләлә ике ҡыҙ һәм биш малай үҫтек. Мин һуңлап ҡына , атай әсәй ҡартайып барғанда , яңылыш ҡына тыуған ҡыҙ баламын . Мин тыуғанда апай , ағайҙарым ҙурайышып үҙ аллы булып бөткәндәр ине инде . Кинйәбикә булһам да , иркәләп ҡотороп йөрөү эләкмәне . Өлкәнәйеп барған атай әсәйгә ярҙам итеү минең елкәгә һалынды.Берҙән бер иң өлкән апайым Хәлимә , үзбәк.кә кейәүгә сығып Үзбәкстанға сығып киткән ине. Бик һирәк ҡайтты . Дүрт ағайым да ситкә сығып киттеләр. Икәүһенеке еңгәйҙәр мәрйә. Икәүһенеке татар. Улар хатта үҙҙәренең тыуған яҡтарында атай әсәһе , бәләкәс кенә һеңлеләре бар икәнен иҫләмәгәндәрҙер ҙә әле . Мин , йәғни Нәзирә исемле ҡыҙыҡай ,ағайҙарымды фотонан ғына ҡарап белә инем .Иң өлкән ағайым Ибраһим ғына ауылда йәшәне . Ғүмерем буйына ошо ағайым миңә терәк булды .Тормошҡа сыҡҡас та ағайым менән ҡатнашып йәшәнек . Улар мине бер ҡунаҡтан , бер байрамдан ҡалдырманы . Күстәнәстән өҙмәнеләр .Анда бында тормош мәшәҡәттәренән арынып , еңгәмә барып өсәр сәғәтләп ултырып ҡайтырға яратам мин . Минең башым ишектән күренеү менән , еңгәм сәйнүгенә йәбешә һала . Сәй ҡайнағансы ,бешергән ризығын йылыта , өҫтәлгә сәй ултырта . Хәбәрен һөйләп йөрөй .Эй, яратам да инде , ошо Ғилминур еңгәмде ! Көлөп кенә , көйләп кенә хәбәр һөйләүен иҙерәп тыңлап ултырам .Бөгөн дә , барып еңгәмдә сәй эсеп , һөйләшеп ултырып ҡайтайым әле тип ниәтләнем . Иртәнсәк кенә бешергән еләк пирогын һалып алдым , бер ҡап ҙур сәйҙе ҡуштым . Күстәнәскә тип . Ғилминур еңгәм ярата мин бешергән пирогтарҙы . Маҡтай маҡтай ҡырҡып сәйгә ултыртасаҡ , ә сәйҙе кире сумкама тығып ҡайтара ул . Кәнфит мәнфит алып барһаң да шулайта .- Барлы юҡлы аҡсаңды әрәм итеп күстәнәс әпкилгеләмә , балаларға апҡайт , тип сумкаға кире тыға ҡайтыр саҡта .Бына шул еңгәмә килдем сәйҙәр эсеп , күгәрсендәй гөрөлдәгән тауышын тыңлап , ял итеп ҡайтайым тип .Еңгәм ней , һәр ваҡыттағыса ҡоласын йәйеп ҡаршы алды.- Нәзирәм инеп килә , үт , үт әйҙә , бикәс .Өйҙөң түрендәге һый тулы өҫтәлде күргәс , ишек төбөндә тапанып тора бирҙем .- Еңгәй , әллә ваҡытһыҙ килеп индемме ? Ҡунаҡ саҡырҙыңмы әллә ?- Хатта ваҡытлы . Әйҙүк , түргә үт . Еңгәм мине этеп тигәндәй төпкә үткәрҙе .Ул арала ишек шар асылып китте лә , тәүҙә бер ҡосаҡ роза сәскәләре күренде , шунан Ибраһим ағайымдың башы күренде . Былай ҙа ҙур ауыҙы ҡолағына тиклем йырылған . Аллтмышты ҡыуалаған ағайым сәбәбе булһа ла , булмаһа ла Ғилминур еңгәмә сәскәләр ҡосаҡлап ҡайта ул . Урманға барһа урмандан , ҡалаға барһа магазиндан . Әле Себерҙән вахтанан ҡайтып килеүе уның . Ҡайтҡан һайын тере баҙлап торған ҡып - ҡыҙыл розалар гөлләмәһе алып ҡайта . Әлбиттә , еңгәм менән ағамды шул тиклем яратам . Ләкин , барыбер ҙә күңел төбөн әллә ниндәй сысҡан кимереп ҡуя шул . Еңгәм дә килешкән , йыуан кәүҙәһен мыймылдатып атлап барып ағайымды ҡосаҡлап алған була ла , битенән суп иттереп үпәс иткән була . Мин ней инде ғүмерҙә лә сөсөләшеүҙе лә белмәнем бит инде.Үҙемм дә ҡорораҡмын , Фирғәтем дә туң йөрәк . Төндә генә , балалар йоҡлап бөткәс кенә , таш шикелле ҡаты ҡулы менән ҡосаҡлаған була шунда . Мин ней , ғүмер буйы оялған булам . Уй, кеше алдында үпәс итешеп тороу ҡайҙа ул ! Сәскәне ғүмеремдә лә , берәү ҙә бүләк итмәне .Ағайым менән еңгәмә көнләшеп ҡарайым үҙем . Әллә нисек килешеп кенә , матур итеп йәшәйҙәр ул .Еңгәмдәрҙән ҡайтҡас , бар асыуымды иремә төшөрҙөм .- Ҡартайып бөткән әбейгә бабайы розалар ғына ҡосаҡлап ҡайта .Һин эшкинмәгән , ғүмер буйы йәшәп , бер ыштан да бүләк иткәнең юҡ !- Ыштанһыҙһыңмы әллә , шифанир тулы сепрәк . Сәскәгә аҡса әрәм иткәнсе , тракторыма запчасть алам мин, минең игәүгә өйрәнеп бөткән иремдең иҫе лә китмәне .Пыр туҙып һөйләнеп йөрөй торғас , мышҡылдауға күстем . Ғүмерем үтте бит заяға , кеше бисәләре һымаҡ ҡуҡырайып та йөрөп булманы .. . Мышҡылдау сеңләүгә шунан үкһеп илауға әүерелгәс кенә , Фирғәтем ятҡан урынынан тороп яныма килде , таштай ҡулдары менән арҡамдан туп туп бер икене һөйгән булды ла , ярар бисәкәй , ярар. Илле йәшеңә алтын алҡа әпирермен.Валлаһи , әпирәм .- Эйе һиңә ! Әпирерһең әпирмәйҙә ! Ҡарун .Ул илле йәш ҡасан була ул әле , өс йыл көтөр кәрәк . Һиии . . . Ҡулымды һелтәйем дә , нисек тиҙ енләнгән булһам шулай тиҙ һүреләм дә ,өйҙәге ваҡ төйәк эшемә әүрәйем.Холҡом шулайыраҡ минең. Тиҙ ярһый , тиҙ һүрелә торған . Илле йәшкә лә оҙаҡ әле.Егерме биш йыл ғүмер итеп , ғүмерҙә лә бүләк бирә белмәгән иремә лә күнгәнмен инде .Ә шулай ҙа , уй йүгерек бит .Үҙем эш менән булам , үҙем уйға ҡалдым . Ағайымдың еңгәмә сәскә алып ҡайтыуы йөрәгемде ҡуҙғатты ла баһа ! Был доньяға ҡатын ҡыҙ булып тыуыуымдан ни фәтеүә ? Ғүмеремдә бер тапҡыр ҙа , ир егет заты бер бөртөк сәскә биргәне юҡ . Бына әхирәттәрем ул яҡтан уңдылар тиһәң дә була . Күрше Фаягөлдө ире әпәүләп кенә тора . Батша бисәһеме ней инде . Алтын алҡаһы утыҙға тулғандыр инде . Китсе , уны ҡасан тағып бөтөрҙер . Сәскәне әйтеп тә тормайым . Әллә көн һайын апҡайта инде . Күрше йәшәгәс күреп торам бит инде .Бер ерҙән ҡайтһа , машинаһын пипелдәткән була оҙон итеп , тегенеһе сығып торған була тупһаһында , ауыҙы ҡолағына етеп . Үҙенең ике күҙе беҙҙең яҡта . Эй , бахыр Нәзирүш , күр мине , тигән һымаҡ ҡайҡайып торған була. Иренең ингәнен тыныс ҡына өйөндә көтөп ултырһа ла булыр ине инде . Күрһәм дә күрмәмешкә һалышам . Артыҡ иҫем китмәгән һымаҡ булһа ла , эс көтөрләп ҡуя шул , ҡалайтаһың инде , һәр кемдең дә бер насар яғы була бит . Мин дә шул әхирәттәрем тормошона күҙем ҡыҙып бер булам инде .Был ир булған кешемә лә аптырап ҡуям мин .Әллә моңһоҙ , әллә белдекһеҙ , әллә һаран . Ғүмер буйы йәшәп , сәскә түгел бүләк тә әпиргәне юҡ бит ул . Әрләп тә , илап та тулап та ҡараным . Булмағас булмай инде , ҡалайтаһың .- Ана , шуның ире ҡатынына тун әпиргән , тиһәң , шуның иренә барыр кәрәк ине , була яуап . Шундай ҡоро яуаптан һуң , ни әйтергә белмәй , шып туҡтайым мин дә .Әхирәттәр алдында байғош булғы ла килмәй бит әле ул . Үҙемдең башым шәп тә ул! Бирешмәнем барыбер . Ҡалаға барғанда берәй нәмә һатып алам да , Фирғәтем әпирҙе тип маҡтанам . Үҙемә үҙем ике меңлек балдаҡ һатып алып кейҙем . Әхирәттәргә , Фирғәтем тыуған көнөмә бүләк итте тинем . Тора бара был алдашыу ҙа ялҡытты . Башҡалар маҡтанышҡанда мин өндәшмәй генә ултырыуҙы хуп күрә башланым . Минең ауыртҡан ерҙе белгән Фаягөл күршем , Нәзирә һиңә Фирғәт байрамға нимә бүләк итте , тип һорау бирһә , баҫалҡы ғына яуапларға өйрәнеп алдым .- Бүләк бирешеүҙә эш тормай . Эсмәй ,болармай, аҡсаһын апҡайтып биреүе үҙе бүләк . Әхирәтем шыма . Инде мин уның сей еренә тейҙем ахры . Уның Зәкирйәне эсеп болара шул . Миңә тимәһә миллион роза апҡайтһын , Фаягөлөнөң күҙенән күк китмәй . Аҡсаны үҙем тотам , ни теләйем шуны кейәм , ризыҡ мул , ҡайҙа теләйем шунда барам . Ирем мыжып ултырмай .Үҙем баш , үҙем түш .Тормошом башҡаларҙыҡынан һис кәм түгел . Ә шулай ҙа , ҡатындарына гөлләмәләр ҡосаҡлап ҡайтҡан ирҙәрҙе күрһәм йөрәгем урынынан ҡуба ла ҡуя бит . Ҡай саҡта хыялланып алам .Бына ирем яландан бер ҡосаҡ сәскәләр ҡосаҡлап ҡайтҡан икән тип . Ҡаршыһына йүгереп барып битенән әп итеп алам икән тием . Уйҙарыма батып ята торғас , йәшлегемә әйләнеп ҡайттым . Ғүмерҙә лә сәскә бүләк итмәнеләр тип зарланамсы . Ах , күҙ алдыма бер ҡосаҡ сәскәләр ҡосаҡлаған егет һыны пәйҙә булды . Һиҙмәй ҙә ҡалдым , үткәндәргә йәшлеккә илтте мине уйҙарым .
Мәктәпте тамамлағас Уфаға институтҡа барырға хыялланыуым бушҡа булды . Унды бөтөргә лә форсат бирмәнеләр . Һигеҙенсе класты бөтөү менән , атайым Баймаҡтың училищеһына тегенсе һөнәренә уҡырға индерҙе .- Бишәүегеҙҙе уҡыттым , еткән . Уҡымаған Ибраһим берәүҙән дә кәм түгел , доньяһын шаулатып көтә . Биш баламдың ситкә китеп олағыуы еткән , һине бер ҡайҙа ла ебәрмәйем , тип атайым ҡаты ғына әйткәс , күнергә тура килде . Ул мине хатта ятаҡта ла йәшәтмәне . Ничу аҙып туҙып йөрөргә , тип кенә ҡуйҙы . Уныңса , ятаҡта йәшәһәм аҙып китә булам инде . Әсәйем дә атайым һүҙенән сыҡмай башын ҡағып һәр бер һүҙен йөпләп кенә тора .- Уҡып сығырһың да , эшләрһең . Таҙа эш , самый ҡыҙҙар эше , тип мине йыуата . Атай әсәйгә ҡаршы тора алманым , өс йыл уҡып тегенсе һөнәрен алдым . Квартирала атайымдың апай тейеш кешеһе Фәүзиә инәйемдә йәшәнем . Ул бер бөртөк кенә ҡыҙы менән йәшәй ине . Гөлиә апай инде утыҙҙы үтһә лә , һаман кейәүгә сыҡмаған ҡарт ҡыҙ ине . Өс йыл буйына үҙәгемә әҙ үткәрмәне ул . Инәйем һәйбәт булды былай . Йомшаҡ һүҙле , асыҡ йөҙлө . Апайым ғына мине һәр саҡ яратмай ҡараны .Уҡып йөрөйөм . Дәрестән һуң тура өйгә ҡайтам . Дуҫтарым менән сығып йөрөргә рөхсәт юҡ . Инәй кеше балаһы өсөн ҡурҡам ти , апайым ни өсөн сығарғыһы килмәгәндер , мин аңлай алманым . Буш ваҡыттарҙа урамдағы эскәмйәгә сығып ултырам . Күрше егете Руслан килә яныма . Оҙон буйлы матур егеткә әллә күҙем төштө инде . Уның тураһында ғына уйлайым . Егет бер ни һиҙмәй , шаяра көлә , миңә хәбәр һөйләй . Русландың әсәһе Мәрғизә инәй Фәүзиә инәйемә инеп йөрөй . Һөйләшкән хәбәрҙәре ҡайһыла минең ҡолаҡҡа салынып ҡала .- Бик яҡшы булыр ине лә ул , ауыл ҡыҙҙары донья көтөүгә шәп була. Ипле генә , матур ғына киленем булыр ине шул , быныһы Мәрғизә инәй .- Ҡыҙ үҙе башлап әйтә алмай инде, үҙең өҙә һуҡ күрше , күндер егетте ,быныһы Фәүзиә инәйем . Тәүҙә аңламаным , аҙаҡ аңлап ҡалдым , былар мине кейәүгә бирергә йөрөйҙәр ҙә баһа !Йөрәгем тулап китте . Руслан ни уйлай икән , төн йоҡоларым осто бит . Әсәһе мине килен итергә теләй икән . Ҡыуаныстан түбәм күккә тейҙе . Әммә үҙем шым ғына йөрөгән булам , белмәмеш тә һиҙмәмеш булып . Гөлиә апайым белгән бит , минең кемде уйлап һарғайғанды .- Буйың етмәгәнгә үрелмә ! Һинең һымаҡ ауыл бисураһын нимә итһен ул ? Ымһынма , йөрөгән ҡыҙы бар уның .Был һүҙҙәрҙән һуң , күңелем һүрелеп ҡалды . Русланды урап үтергә тырыштым . Ысынлап та , кәүҙәгә бәләкәс кенә орсоҡ кеүек кенә ҡыҙыҡаймын . Анауынса матур егеткә тиң булыу ҡайҙа ул .Өс йыл уҡып , ҡулыма тегенсе һөнәренә эйә булған ҡатырғаны эләктергәс ауылыма ҡайтып киттем . Бәләкәй генә иҫке өйҙә урынлашҡан Дом бытаға эшкә төштөм . Ауылдың ыбыр сыбыр егеттәре артымдан йөрөп маташһа ла , береһенә лә ҡараманым .Тиҙҙән , армиянан түбәнге оста йәшәүсе Фирғәт ҡайтты . Көнөнә ҡырҡ биш тапҡыр беҙҙең яҡтан үтеүсе һалдатты күрмәмешкә һалыштым . Һалдат кейемен ай буйы сисмәне ул . Фырт ҡына йөрөгән егеткә әхирәттәремдең иҫе китә ине . Тиҙҙән , совхозға тракторист булып эшкә урынлашты . Мине күҙләгәнен бөтә ауыл белеп бөттө .- Фирғәт Нәзирәне ала тей , тигән хәбәр ауылды көнө төнө ураны . Ә минең тракторист Фирғәткә кейәүгә сығырға уйымда ла юҡ ине .Йомош менән Баймаҡҡа килдем дә , автобусҡа һуңланым . Ауыл яғына башҡа автобустар юҡ . Киттем Фәүзиә инәйемдәргә . Йоҡлармын да , иртәнге автобус менән ҡайтырмын тигән уй менән .Апайым эштә ине , больницала медсестра булып эшләй ул . Инәй бер әхирәтенә ҡунаҡҡа китте .Йәйге йылы , матур кис . Сығып урамдағы эскәмйәгә ултырҙым . Урамдан үткән һүткән кешеләрҙе ҡарап , яңғыҙым нисек ваҡыт үткәрергә белмәй аптырап ултырыуым ине . Шул саҡ ҡапыл , ҡаршымда Руслан пәйҙә булды .- О , Нәзирә ! Сәләм , тип шат йылмайған егетте күреп ҡыуанып киттем . Ултыра торғас , Ирәндектә һәйбәт кино килтергәндәр , әйҙә киноға барайыҡ , тип мине саҡырҙы ул . Икәүләп киноға киттек . Мин хатта ул киноның нимә тураһында икәнен дә аңлай алманым . Йөрәгем дарһылдап тибә , башым әйләнә ине . Ҡолағымда Гөлиә апайымдың уҫал тауышы яңғырап китә , буйың етмәгәнгә үрелмә ! Ысын хәлме был , әллә мин һаташаммы ? Буй етмәҫлек егет мине киноға саҡырҙы . Берсә яндым , берсә туңдым .Кинонан һуң , тура ҡайтмай бик оҙаҡ урам буйлап йөрөнөк әле . Русландың теле телгә йоҡмай , эй хәбәр һөйләй , мин уға йылмайып ҡарайым , ни һөйләгәнен дә аңламайым .Килә торғас , ул миңә туҡтап торорға ҡушты ла , ҡаршылағы өйҙөң баҡсаһына һикереп төштө .- Нимә эшләйһең унда ? - ҡурҡыштан ҡысҡырып ебәрҙем .- Көтөп кенә тик тор йәме , егеттең көлгәне ишетелә . Ҡараңғы урамда төнө менән япа яңғыҙ баҫып тороуы ҡурҡыныс та ул . Етмәһә ,ишек алдында ҙур эт лауылдап өрә башланы .Өйҙә светте яндырҙылар . Минең ҡот табанға китте . Ҡурҡыштан нисек урам буйлап йүгереп киткәнде лә һиҙмәй ҡалдым . Эй , йүгерҙем ,эй йүгерҙем генә бит әй ! Арттан көлә көлә Руслан йүгерә .- Туҡта ! Нәзирә , туҡта !Туҡтау ғына ҡайҙа ул .Хәлдән тайып , йөрәк атылып сығырҙай булып даһырлай ,үҙем тын ала алмай башлағас ҡына туҡтаным .- Уй , ҡалай шәп йүгерәһең ул , ҡыуып етеп булмай , тигән Русланға күтәрелеп ҡараным да аптырап киттем . Бер ҡосаҡ сәскәләрҙе миңә һуҙа . Мин артыма сигенәм . Минең өсөн өҙөлгән , хатта кеше баҡсаһынан булһа ла , ү ҙ ғүмеремдә ир егет заты тарафынан бүләк ителгән тәүге гөлләмә ине улар . Оранжевый лилиәләр . Ғүмерем буйына миңә башҡа бер кем дә сәскә бүләк итмәйәсәк . Һәм ошо мәл йәшлегемдең иң матур бер миҙгеле булып хәтеремдә һаҡланасаҡ .Бер өйҙөң ишек алдында туй бара ине . Оҙаҡ ҡына шул туйҙы күҙәтеп торҙоҡ . Тора торғас Руслан , Нәзирә , беҙҙең дә шулай туйыбыҙ булырмы икән , тип һалды . Ни әйтергә белмәнем дә , башымды этлек.кә һалырға булдым . Шаян ҡиәфәтҡә инеп яуапланым , әлбиттә , туй була инде .- Нәзирәү , мин шаярмайым. Миңә кейәүгә сыҡ .Үҙемде ҡосаҡларға ынтылған ҡулдарҙы ситкә этеп быраҡтырып , ҡайтыу яғына йүгерәм .- Нәзирәү !!! - егеттең ялбарыулы тауышына иғтибар итмәйем.- Руслан , иртән яуап бирермен , яраймы . Йылғыр ғына ҡапҡанан инеп китәм . Арттан егеттең ҡысҡырған тауышы ҡыуып етә .- Мин яуап көтәм !!!Шым ғына инеп ҡосағымдағы сәскәләрҙе өҫтәлгә ырғытам . Инәйем ҡайтҡан , йоҡлай ине. Юрған аҫтына сумам , ләкин , йоҡлай алмайым . Бөгөнгө хәлдәр минең башымды әйләндергәйне .Иртәнсәк инәйемдең һөйләнеүен ишетһәм дә йоҡлағанға һалыштым .- Ҡыҙыма кемдер сәскәләр бүләк иткән , тип гөлләмәне һыулы банкаға ултыртып йөрөй ине . Төнгө сменанан ҡайтҡан апайым , ғәҙәтенсә , нимәлер тип бурылданы .Апайым үҙ бүлмәһенә инеп киткәс ,ырғып тороп кейендем дә , хушлашып та тормай вокзалға йүгерҙем . Сәскәләрҙе лә алманым , Русланға яуап бирәм тиеүемде лә оноттом .Ҡайтып киттем . Ә өйҙә мине оло фажиғә көтә ине .Автобус туҡталышы беҙҙең өйгә алыҫ ҡына . Тигеҙ юлдан байтаҡ ҡына атлайһың , шунан тауҙы менәһең әле , тауҙан төшкәс кенә , бер соҡорҙа урынлашҡан беҙҙең өй .Тау башынан ишек алды ап асыҡ булып , ус төбөндәгеләй күренеп тора .Бына мин тауҙың түбәһенә менеп еттем дә . Инде түбәнгә ҡарай йүгерергә генә ҡала . Ҡапыл туҡтаным , күҙемә солан ишегенә һөйәүле торған табут салынды . Әсәйем тупһала ултыра ине , тағы ла бер нисә кеше күренә .Һауа етмәгәндәй тыным ҡыҫылды , күҙ алдарым ҡараңғыланды. Аяҡ быуындарым бәлйерәне һәм мин ергә ултыра төштөм .Мейемде КЕМ тигән һорау һыҙырып үтте . Башҡа ваҡытта йүгереп үткән юлды , бөгөн һөйрәлеп тигәндәй саҡ ҡайтып еттем . Өндәшмәй генә тупһаға килеп ултырҙым . Әсәйемдең күҙҙәре илауҙан ҡыҙарған ине , ләкин үҙен тыныс тота .- Балам , атайың беҙҙе ташлап китеп барҙы . Бөгөн төндә үтте .Йөрәгем әрнеп типте . Күҙҙәремде йәш пәрҙәһе ҡапланы . Атайһыҙ нисек йәшәремде лә белмәй инем әле . Мин өйҙән сыҡҡанда ғына , шат йылмайып оҙатып ҡалғайны бит . Бер төн эсендә юҡ булған . Шул арала табутын да тапҡандар . Кеше алдында илау минең өсөн ят күренеш . Баҡсаға инеп оҙон үләндәр араһына тәгәрәнем . Кисә генә ниндәй бәхетле инем , бөгөн доньяны ҡара болоттар ҡапланы . Мин егет менән баҫтырышып йөрөгән мәлдә , минең ҡәҙерле кешем был донья менән хушлашҡан . Их , кисә ҡайта алманым шул .Шул көндө үк ерләмәнеләр атайымды . Алыҫтағы ағайымдарҙы көттөләр . Владивосток ҡалаһында подполковник булып хеҙмәт итеүсе Ирғәле ағайым ғына ҡайтманы , ҡалған өс ағайым һәм Хәлимә апайым үзбәк еҙнәйем менән ҡайттылар . Туғандарымдың ҡайтыуы ла күңелемә йыуаныс бирмәне . Атайҙы ерләп ҡайтҡас , күмәкләп йыйылышып ултырҙылар . Ҡыҙыҡтарҙы иҫләп көлөп тә ебәрәләр ине . Кеше үлгәндә көлөп буламы икән , тип мин аптырайым . Һүҙгә ҡыҫылмайым , ситтә генә ултырам .Ғүмеремдәге иң тәүге ҡайғым ине был . Русланды ла оноттом . Бик оҙаҡ ҡайғырҙым мин . Эшкә барам да ҡайтам , клубты оноттом .Фирғәтте артымдан өс йыл йүгерттем . Артымдан ҡалмай йөрөгән ысмала егеткә асыуым килә торғайны . Ҡорораҡ та тупаҫыраҡ та ине ул . Күҙ алдыма йылмайып , көлөп хәбәр һөйләүсе , йомшаҡ телле Руслан килеп баҫа ла ,Фирғәтте артҡы планға күсерә ине .Ғилминур еңгәмдең өгөтөнә төштөмме , әллә егетте йәлләнемме ,кейәүгә сығырға ризалыҡ бирҙем . Ҡуйырҙан ҡуйманы , яусы ебәрҙе лә ебәрҙе . Бесәндән алда йәһәтләп туй үткәреп , түбәнге урамға оҙатып та ебәрҙеләр мине .Һәйбәт урынға ,яҡшы ҡәйнә ҡулына килен булып төшөү бәхете тейҙе . Бер бер артлы доньяға килгән ике улым тормошома йәм өҫтәне . Гөрләтеп донья көтөп алып киттек . Ләкин , иремә яратыу хистәре уянманы күңел түремдә . Йәшәй йәшәй өйрәндем инде .Өй эсен , баҡса тултырып сәскәләр үҫтерҙем . Ауылдағы иң шәп баҡса минеке ине . Бер яҡта алмағас , ҡарағаттар , икенсе яҡта йәшелсә , өй алдында күҙ ҡамашырлыҡ сәскәләр . Туңйөрәк ирем сәскә үҫтергәнде тәүҙә яратманы , аҙаҡ өндәшмәй башланы .Сәскәләр ата башлаһа , төнөн утап сығыусылар ҙа күп булды . Иртәнсәк тороп сыҡһам , йолҡонған сәскәләрҙе күреп эсем бошор ине . Эй ,алла .Инеп кенә һораһалар ҙа ҡырҡып бирер инем бит инде тип уйлаған булам . Тора торғас үҙемә көлкөм килеп китә . Төн уртаһында ниндәй егет , ишек шаҡып ,апай сәскә бир , тип йөрөһөн инде . Һикереп төштө , өҙөп алды ла сыҡты .Күҙ алдыма йылдар артында ҡалған күренеш килеп баҫты ла күңел күгемде яҡты нур биләп алды.Төндә төшөп баҡсамды утаусы егет еләнгә асыуланманым бер ҡасан да .Моғайын да , егет баҡсаға һикереп төшкәс , ҡыҙ ҡурҡышынан урам буйлап йүгергәндер тигән уй килә башыма . Бер ҡосаҡ сәскәләр ҡосаҡлаған егет уны ҡыуып еткәндер . Бәлки , ҡыҙ ҡурҡмағандыр , ҡыйыу ғына көтөп торғандыр . Аҙаҡ икәүләп көлөшә көлөшә урам буйлап йүгергәндәрҙер .Кем белә , кемдең яҙмышы ҡалай булырын . Бәлки ул ҡыҙҙың тәүге тапҡыр егет бүләк иткән гөлләмәһелер . Бәлки , уға башҡаса сәскә бүләк итеүсе лә булмаҫ. Һәм ул ғүмере буйы , минең баҡсамдан өҙөлгән гөлләмәләр бүләк иткән егетте һағынып иҫләр.Ә бәлки , шул егеткә кейәүгә сығыр ҙа бәхетле йәшәрҙәр . Ире уға әллә ниндәй ҡиммәтле гөлләмәләр бүләк итеп торһа ла , уның күңеле минең баҡсамдан өҙөлгән ябай гөлләмәләрҙе һағынып хәтерләр.
Миңзифа Ҡашҡарова.
Фото: fotokto
Читайте нас в